AI, Onthullend, en gevaarlijk, waarom en misschien?
AI, is dat onthullend?
Het voelt aan de ene kant als een groot geheim dat plotseling op de mensheid is losgelaten. Alsof de ‘grootsten onder ons’ allang wisten wat het was, en wij er nu eindelijk mee mogen experimenteren. Het wekt de indruk dat zij veel meer weten dan wij.
Het klinkt bijna als het script van een spannende film over buitenaards leven.
Maar het is er nu!
Hoe het zo snel is gekomen, is eigenlijk niet meer relevant. De belangrijkste vraag is nu: hoe gaan we ermee om? Er wordt van alle kanten gewaarschuwd om in een chat met AI niet te veel persoonlijke informatie te delen.
Maar waarom is dat eigenlijk? Wat doet die AI dan met die informatie? De AI onthoudt toch niets? Na elke chat begin je immers een nieuwe sessie en is alles van de vorige verdwenen… Of ligt dat toch net even anders?
“Hoewel een nieuwe sessie met een schone lei begint, worden de gegevens die we invoeren vaak gebruikt om de AI verder te trainen. Onze vragen van vandaag worden de kennis van de AI van morgen. Onthult die AI straks onbedoeld ook onze geheimen?
Een tijdperk van scepticisme
We leven in een tijdperk waarin we niets meer zomaar voor waar aannemen. Dit wantrouwen is deels te wijten aan de overheid; er is ons zo vaak iets verteld dat niet is uitgekomen, dat de mens nu eerst bewijs wil zien voordat hij iets gelooft. Persoonlijk vind ik dat een gezonde instelling. We moeten onszelf afvragen hoe we in deze situaties terecht zijn gekomen. We moeten vragen durven stellen — of beter nog: antwoorden eisen op de vragen die we stellen.
De kloof in de digitale revolutie
Ook rondom AI is er nog ontzettend veel onduidelijk. Vooral de ouderen onder ons hebben de neiging het opzij te schuiven. Zij hebben het er zwaar mee. Denk eens aan hoeveel er de afgelopen dertig jaar is veranderd; die snelheid is ongekend.
Wanneer een kleinkind enthousiast probeert uit te leggen wat AI is, kijken opa of oma hen soms aan alsof ze over een ruimteschip praten. Het is simpelweg te veel; ze kunnen deze ontwikkelingen geen plek meer geven in hun wereld. En eerlijk is eerlijk: ik heb daar alle begrip voor.
Onze kinderen: van guldens naar AI
Mijn kleindochter van bijna negen zat laatst in een doosje te rommelen en vond een paar centen. Geld van vóór de euro (die ons vertrouwde geld op 1 januari 2002 verving). “Oma, wat is dat?” vroeg ze verbaasd. Ik moest lachen en vertelde dat dit ons geld was voordat de euro kwam. Ze kon het bijna niet geloven: hadden we ooit ander geld gehad?
Opgroeien in een nieuwe wereld
Onze kleinkinderen groeien op in de wereld van nu, met alles wat daarbij hoort. Voor hen is AI helemaal niet vreemd; iedereen heeft het erover en iedereen gebruikt het. Het is hun realiteit. Maar tegelijkertijd lijkt het alsof wij onze kinderen leren om geen vragen meer te stellen. Het is zoals het is, en niet anders.
Maar is dat niet veel te kort door de bocht
Waarom dit artikel?
Soms kan een beetje wakker schudden geen kwaad; het gebeurt tegenwoordig veel te weinig. We moeten vaker ons eigen gevoel durven volgen en onszelf afvragen: hoe kan dit allemaal? Hoe werkt het nu écht? En vooral: wat staat ons nog te wachten?
Die laatste vraag houdt mij ook regelmatig bezig. Ik hoop nog een mooie tijd op deze aarde mee te gaan, maar wat ga ik nog meemaken? Gaan we werkelijk beleven dat een robot helpt in de huishouding? Dat zou wat zijn!
Aan de andere kant is er de zorg: zorgt AI ervoor dat veel banen verloren gaan, waardoor mensen hun brood niet meer kunnen verdienen? Stevenen we af op een wereld die uit slechts twee uitersten bestaat: de allerrijksten en de allerarmsten?
Het is aan ons om kritisch te blijven kijken naar deze nieuwe wereld. Niet alles zomaar aannemen, maar blijven voelen, blijven vragen en — vooral — menselijk blijven.
Bent u angstig voor AI: Nu of in de toekomst?
Gemakkelijke uitleg over AI, geen techtaal, en met voorbeelden zodat iedereen het kan begrijpen.